Elektrische vouwfiets in de winter: tips voor koude dagen

De eerste koude ochtend van het seizoen verraadt altijd iets. U stapt op, geeft ondersteuning, en het display laat ineens veertig kilometer zien waar het in augustus nog zestig was. Er is niets kapot. Uw accu is gewoon koud, en koude accu's doen het rustiger aan.

Winterfietsen met een elektrische vouwfiets is prima te doen, ook op een camperreis door de Ardennen of langs een winters Zeeuws strand. Maar het vraagt een paar andere gewoontes dan de zomer. Hieronder staat wat er in de kou werkelijk gebeurt en wat u eraan kunt doen.

Waarom uw bereik in de winter inzakt

In een lithium-ion accu bewegen ionen door een vloeibaar elektrolyt heen en weer. Bij kou wordt dat elektrolyt stroperiger en gaat dat transport trager. De accu kan zijn energie dan minder makkelijk afgeven. Het gevolg: minder beschikbaar vermogen, en een spanning die sneller lijkt te zakken.

Belangrijk om te weten: die energie is niet weg. Zodra de accu weer op kamertemperatuur komt, is de capaciteit er gewoon weer. Kou leent uw bereik, hij steelt het niet.

Wat u ongeveer kunt verwachten:

Daar komt nog bij dat u in de winter zwaarder gekleed bent, vaker tegenwind heeft en dat natte wegen meer rolweerstand geven. Reken in de praktijk dus gerust op tweederde van uw zomerbereik. Meer over hoe bereik werkelijk tot stand komt leest u in ons stuk over het bereik van een elektrische vouwfiets.

De accu: warm bewaren, koud gebruiken

Dit is de belangrijkste winterregel en tegelijk de makkelijkste.

Bewaar de accu binnen, gebruik hem buiten. Neem hem mee de camper of het huis in en laat hem daar op temperatuur komen. Zet hem pas vlak voor vertrek op de fiets. Een accu die op achttien graden aan de rit begint, houdt die warmte een tijd vast omdat hij tijdens gebruik zelf ook een beetje opwarmt.

Laad nooit een ijskoude accu op. Dit is geen overdreven voorzichtigheid maar echte schade. Laden onder nul graden kan lithium neerslaan op de negatieve elektrode, en dat is onomkeerbaar. Laat een accu die buiten heeft gestaan eerst een uur of twee binnen acclimatiseren. Voelt hij nog koud aan uw wang, wacht dan nog even.

Bergt u de fiets een paar maanden op? Laad de accu naar ongeveer zestig procent, haal hem van de fiets en leg hem binnen op een droge plek van tien tot vijftien graden. Controleer hem elke twee maanden en laad bij als hij onder de veertig procent zakt. Niet in de campergarage laten liggen, want daar wordt het 's winters koud en 's zomers heet.

Een neopreen accuhoes van een paar tientjes helpt merkbaar tijdens de rit. Het is geen verwarming, maar het houdt wel de warmte binnen die de accu zelf produceert.

Zout en vocht: de echte vijand

Kou is tijdelijk. Corrosie is blijvend. Strooizout kruipt overal in en op een vouwfiets zijn er meer plekken dan gemiddeld waar het zich kan verstoppen: de scharnieren, de sluitingen, het klapmechanisme van het stuur.

Wat helpt na een rit door pekel of over een zilt kustpad:

• Spoel de fiets af met een emmer lauw water of een tuinslang op lage druk. Nooit een hogedrukreiniger, die perst water dwars door de lagerafdichtingen.
• Droog het frame en vooral de scharnierpunten met een doek.
• Spuit de ketting droog, smeer hem opnieuw met natsmeer of wintersmeer. Droogsmeer spoelt in de winter binnen een rit weg.
• Zet een dun laagje siliconen- of vaselinespray op de klapscharnieren en de snelspanners. Niet op de remschijven of velgen.
• Neem de accucontacten mee: droog ze en breng een heel dun laagje contactvet aan.

Doet u dit elke keer? Nee, dat gaat u niet volhouden. Maar na elke rit waarbij u zout of pekel tegenkwam wel. De rest van de winter volstaat een keer per twee weken. In ons volledige onderhoudsartikel staat de rest van het jaar beschreven.

Grip, zicht en remmen

Twintig inch wielen reageren directer dan achtentwintig inch wielen. Dat is in de stad een voordeel en op een gladde weg een nadeel, want een kleine stuurcorrectie is bij een klein wiel al snel een grote.

Wat het verschil maakt in de winter:

Bandenspanning omlaag. Laat er een halve tot een hele bar uit ten opzichte van uw zomerspanning. De band wordt breder in het contactvlak en dat geeft merkbaar meer grip op nat wegdek. Blijf wel binnen het bereik dat op de zijkant van de band staat gedrukt.

Kies profiel. Een band met wat blokprofiel of een winterband met fijne lamellen doet op nat blad en modder veel meer dan de gladde stadsband die er af fabriek op zit. Voor twintig inch zijn er tegenwoordig prima opties.

Rem eerder en zachter. Met ondersteuning rijdt u sneller dan uw gevoel aangeeft en de fiets is met accu zwaarder dan een gewone fiets. Begin uw remactie eerder en gebruik vooral de achterrem als het glad is.

Zet ondersteuning een stand lager. In eco of stand één komt het vermogen geleidelijker op gang. Bij hoge ondersteuning op een natte klinkerweg kan het achterwiel doorslippen bij het wegrijden.

Zicht is geen luxe. Het is in december om half vijf al schemerig. Een fel achterlicht en reflectie op uw jas doen meer voor uw veiligheid dan welke fietseigenschap dan ook.

Op camperreis in de winter

Wie in het winterseizoen op pad gaat, heeft een paar extra dingen om rekening mee te houden.

Vervoert u de fiets op een drager achterop, dan staat hij urenlang in rijwind bij nul graden en krijgt hij alle strooizout van de snelweg mee. Haal de accu er altijd af en leg hem binnen. Een fietshoes over het geheel scheelt enorm veel zout, mits hij strak zit en niet gaat klapperen.

Binnen in de camper is een vouwfiets in de winter juist in het voordeel. Ingeklapt past hij in de garage of onder het bed, uit de wind en uit het zout. Dat is precies waar we in ons artikel over elektrisch fietsen met een campervan uitgebreider op ingaan.

En houd rekening met condens. Een koude fiets die in een warme camper wordt gezet, beslaat helemaal. Dat vocht blijft in de scharnieren zitten. Droog hem af nadat hij op temperatuur is gekomen, of laat hem in een goed geventileerde ruimte staan.

Twijfelt u nog over welk model bij uw manier van reizen past, dan helpt onze keuzehulp u in een paar minuten verder. Voor wie specifiek naar een robuuste allrounder kijkt, staat de FOLT 200-L er goed op met zijn stevige frame en afgeschermde bedrading.

Kort samengevat

De winter vraagt geen andere fiets, alleen andere gewoontes. Accu binnen bewaren, nooit koud opladen, spoelen na zout, iets minder bandenspanning en eerder remmen. Vijf dingen. Meer is het niet.

En reken op tweederde bereik. Dan wordt een winterrit een aangename verrassing in plaats van een teleurstelling onderweg.

Veelgestelde vragen

Kan ik mijn elektrische vouwfiets in de vrieskou buiten laten staan?

De fiets zelf kan daar prima tegen, de accu niet. Vorst beschadigt een accu niet direct als hij niet wordt geladen, maar langdurige kou versnelt de veroudering wel en het is bovendien een risico dat u hem koud probeert te laden. Haal de accu er altijd af en neem hem mee naar binnen.

Mag ik mijn e-bike met een hogedrukreiniger schoonmaken?

Liever niet. De waterstraal komt langs de afdichtingen van lagers, motor en elektrische connectoren en het water dat er zo in komt gaat er niet meer uit. Gebruik een emmer lauw water, een zachte borstel en een tuinslang zonder druk.

Waarom valt mijn display soms uit als het echt koud is?

Bij lage temperatuur zakt de spanning van de accu onder belasting verder in dan normaal. Zakt hij onder de beveiligingsdrempel, dan schakelt het systeem uit ter bescherming. Meestal komt hij terug zodra u even niet trapt of de ondersteuning lager zet. Structureel oplossen doet u door de accu warm te bewaren.

Heb ik speciale winterbanden nodig voor twintig inch wielen?

Nodig is een groot woord, maar ze helpen echt. Er zijn winterbanden met fijne lamellen en zelfs spijkerbanden in twintig inch verkrijgbaar. Voor de meeste mensen is een band met een wat groffer profiel plus iets lagere bandenspanning ruim voldoende voor Nederlandse winters.