Hoe lang gaat een e-bike accu mee? En hoe verleng je de levensduur?

De accu is het duurste onderdeel van uw elektrische vouwfiets, en tegelijk het onderdeel waar de meeste onzin over wordt verteld. De een zegt dat u hem nooit helemaal leeg mag laten lopen. De ander zegt dat u hem juist af en toe volledig moet ontladen. Weer iemand anders zweert dat u hem elke nacht aan de lader moet houden.

Ze kunnen niet alle drie gelijk hebben. Hieronder leest u wat er werkelijk in zo'n accu gebeurt, hoe lang hij realistisch meegaat, en welke handelingen echt verschil maken. Geen technisch college - gewoon wat u moet weten om er jaren langer plezier van te hebben.

Wat "levensduur" eigenlijk betekent

Een accu gaat niet op een dag stuk. Hij wordt geleidelijk minder. Waar u vorig jaar zestig kilometer mee reed, is dat na een paar jaar misschien nog vijftig. Dat proces heet capaciteitsverlies en het is normaal.

Fabrikanten drukken dat uit in laadcycli. Eén cyclus is een volledige lading van leeg naar vol. Rijdt u de accu half leeg en laadt u hem weer op, dan telt dat als een halve cyclus. De meeste kwaliteitsaccu's zijn gespecificeerd op 500 tot 800 volle cycli tot ongeveer 70 tot 80 procent van de oorspronkelijke capaciteit.

Vertaal dat eens naar de praktijk. Stel dat u een accu heeft van 36 volt en 10 amp-uur, goed voor zo'n vijftig kilometer. Vijfhonderd volle cycli komt neer op vijfentwintigduizend kilometer. De gemiddelde camperrijder fietst er per jaar misschien vijfhonderd tot duizend. Dan zit u ver voorbij uw eigen fietsplezier voordat de cycli op zijn.

En daar zit meteen de kern van het verhaal: voor de meeste mensen is niet het fietsen de boosdoener, maar het stilstaan. Een accu die acht maanden per jaar ongebruikt in een koude campergarage ligt, veroudert door tijd en omstandigheden, niet door gebruik.

Kalenderveroudering: de sluipmoordenaar

Lithium-ion cellen verouderen ook als u er niets mee doet. Hoe snel dat gaat hangt van twee dingen af: de laadstand waarop hij ligt, en de temperatuur.

Een accu die maandenlang volledig geladen op de plank ligt, verliest merkbaar sneller capaciteit dan een accu die op ongeveer de helft staat. Een accu die in de zomer in een geparkeerde camper ligt waar het veertig graden wordt, gaat harder achteruit dan een accu in een koele schuur.

Dit is goed nieuws, want dit zijn precies de dingen die u wél in de hand heeft.

De regels die echt verschil maken

Hier is wat er werkelijk toe doet, in volgorde van belang.

Berg hem op rond de 50 tot 60 procent. Gaat de fiets voor langer dan een maand aan de kant, laad de accu dan naar ongeveer de helft en haal hem van de lader. Drie of vier balkjes op het display is prima. Controleer elke twee tot drie maanden of hij niet te ver is weggezakt en laad zo nodig even bij.

Haal de accu uit de camper als die stil staat. Zowel zomerhitte als vorst zijn schadelijk. Een schuur, een gangkast of een berghok van rond de tien tot vijftien graden is ideaal. Een garage waar het vriest is dat niet.

Laad niet standaard tot honderd procent. Rijdt u dagtochten van twintig of dertig kilometer, dan hoeft u niet steeds vol te laden. Rond de tachtig procent stoppen scheelt merkbaar in slijtage. Voor een lange tocht laadt u gewoon helemaal vol - dat mag prima, doe het alleen niet als vaste gewoonte.

Laat hem niet stelselmatig helemaal leeg lopen. Af en toe tot bijna leeg rijden is geen ramp. Structureel de accu uitputten wel. Probeer boven de twintig procent te blijven als het kan.

Laad bij kamertemperatuur. Komt u koud van een winterrit binnen, laat de accu dan eerst een uur op temperatuur komen voordat u hem aan de lader hangt. Laden onder de vijf graden is schadelijk voor de cellen. Zeker in het naseizoen, als u met de camper op pad bent, is dat het onthouden waard. Meer praktische tips vindt u bij elektrische vouwfiets en campervan.

Gebruik de originele lader. Universele laders lijken hetzelfde maar de laadkarakteristiek en de communicatie met het accumanagementsysteem verschillen. Dat is precies waar het mis gaat.

Wat u onderweg merkt van een verouderende accu

Het eerste signaal is meestal niet minder bereik, maar een display dat sneller zakt. Vooral bij kou of bij tegenwind valt de meter opeens twee balkjes terug. Dat komt doordat de interne weerstand van een oudere accu toeneemt: onder belasting zakt de spanning dieper weg.

Merkt u dat de fiets bij het optrekken tegen een helling opeens uitschakelt terwijl er nog lading in zit, dan is dat een sterke aanwijzing dat de accu op leeftijd is. Op een vlak fietspad kan diezelfde accu nog jaren prima dienstdoen.

Wilt u weten hoeveel bereik u realistisch mag verwachten van een gezonde accu, dan gaan we daar dieper op in bij bereik van een elektrische vouwfiets.

Vervangen: wanneer en wat kost het

Ergens tussen de vijf en acht jaar komt het moment dat vervangen aantrekkelijker is dan doorrijden. Reken op grofweg driehonderd tot zeshonderd euro voor een kwaliteitsaccu, afhankelijk van capaciteit en merk.

Eén ding is bij aankoop belangrijker dan de meeste mensen beseffen: is de accu over vijf jaar nog leverbaar? Merken met een eigen gesloten systeem laten u afhankelijk. Fietsen met een gangbaar accuformaat en een leverancier die in Nederland ondersteuning biedt, zijn op de lange termijn veel veiliger. Dat is een van de punten waar we bij zowel de FOLT 200-L als de EMQ naar hebben gekeken.

Twijfelt u tussen modellen en wilt u weten welke qua accu en bereik bij uw manier van reizen past, dan helpt onze keuzehulp u daar in een paar minuten doorheen.

Kort samengevat

Uw accu gaat waarschijnlijk langer mee dan u denkt, zolang u hem niet maandenlang vol en warm laat liggen. Berg hem halfvol en koel op, laad hem niet standaard tot de rand, en haal hem uit de camper als die stilstaat. Dat is het. Wie deze drie dingen doet, haalt er makkelijk twee tot drie jaar extra uit.

Veelgestelde vragen

Mag ik mijn accu de hele nacht aan de lader laten? Moderne accu's schakelen zelf uit als ze vol zijn, dus gevaarlijk is het niet. Maar de accu blijft dan urenlang op honderd procent staan en dat versnelt de veroudering. Haal hem eraf als hij vol is, of laad overdag zodat u het meekrijgt.

Moet ik mijn accu af en toe helemaal leeg maken om hem te "kalibreren"? Dat advies stamt uit het tijdperk van nikkelaccu's en geldt niet voor lithium-ion. Eén keer per jaar volledig ontladen en weer opladen kan de weergave op het display wat nauwkeuriger maken, maar meer dan dat is nodig noch verstandig.

Hoe bewaar ik de accu tijdens de winterstalling van de camper? Haal hem uit de fiets, laad hem naar ongeveer 50 tot 60 procent en zet hem binnenshuis op een droge, koele plek van rond de tien tot vijftien graden. Controleer elke twee tot drie maanden de lading en laad bij als hij onder de 30 procent zakt.

Is een tweede accu meenemen op reis verstandig? Als u dagtochten van meer dan zestig kilometer maakt of veel in heuvelachtig gebied fietst, is een reserveaccu prettiger dan onderweg zoeken naar een stopcontact. Voor de meeste camperrijders in Nederland en Duitsland is één goede accu ruim voldoende, zeker als u op de camping toch kunt laden.